Salon Nowojorski

Wygląda na to, że wielu ludzi w Stanach jak ognia boi się ewentualnej amnestii dla nielegalnych imigrantów. Mimo że słowo „amnestia” bezpośrednio nie pojawiało się w obecnym projekcie reformy imigracyjnej, niektórzy tak właśnie interpretowali proponowane zmiany – ustawa przewidywała bowiem drogę do legalizacji pobytu (a w przyszłości – do obywatelstwa) dla 12 milionów imigrantów, którzy w tej chwili przebywają w Stanach nielegalnie.

Niestety, reforma utknęła w Senacie, a właściwie została zablokowana. Zwolennicy projektu próbowali wprowadzić go na szybką ścieżkę legislacyjną ograniczającą czas debaty i umożliwiającą ostateczne głosowanie w ciągu najbliższych tygodni. Nie udało im się tego planu zrealizować i chociaż nie oznacza to jeszcze, że sprawa przepadła z kretesem, to jednak nie wiadomo, kiedy powróci do porządku obrad.

Nie rozumiem, dlaczego w ogóle ktoś mówił tutaj o amnestii, a może raczej straszył amnestią. Samo słowo „amnestia” sugeruje coś za nic, a proponowany w ustawie proces ubiegania się o zieloną kartę miał być obwarowany dziesiątkami warunków, takich jak kara pieniężna w wysokości 5 tys. dolarów, dobra znajomość angielskiego, konieczność powrotu do kraju pochodzenia oczekiwanie tam na rozpatrzenie sprawy – w sumie cały proces miałby trwać 13 lat! Tak więc na pewno nie można tutaj mówić o podawaniu komuś obywatelstwa na tacy.

Natomiast twierdzenie, że Stany Zjednoczone nie powinny zezwolić na legalizację pobytu tej grupy imigrantów, jest zwykłym chowaniem głowy w piasek. „Nielegalni” już tutaj są i raczej trudno liczyć na to, że wyjadą stąd dobrowolnie, a żaden trzeźwo myślący polityk nie pokusiłby się na zaproponowanie, aby deportować 12 milionów ludzi, nawet jeślie takie byłyby oczekiwania konserwatywnej części elektoratu. A skoro deportacja nie wchodzi w grę (jeśli nie liczyć symbolicznych „łapanek”, które urząd imigracyjny urządza od czasu do czasu) to jaka pozostaje alternatywa? Przymykanie oczu i udawanie, że nie ma problemu?

Prawda jest taka, że ludzie ci są na tyle wtopieni w gospodarkę amerykańską, zwłaszcza w wielkich aglomeracjach miejskich takich jak Nowy Jork, że trudno wyobrazić sobie normalne funkcjonowanie miasta bez ich udziału. Nie trafia do mnie argument, że nielegalni emigranci ponoszą winę za niskie stawki wynagrodzenia w niektórych dziedzinach – nie zapominajmy o wpływie globalizacji i eksportu amerykańskich miejsc pracy do krajów, gdzie za taką samą pracę płaci się jedną czwartą amerykańskiej stawki. Wie o tym każdy, kto czasem dzwoni do swojego, amerykańskiego przecież, banku, a rozmawia z kimś na drugiej półkuli.

Nie jestem też przekonana, że amnestia imigracyjna zwiększyłaby obciążenie wątłej amerykańskiej sieci zabezpieczeń socjalnych. Ludzie, którzy tutaj przebywają nielegalnie, i tak korzystają z amerykańskich szpitali i szkół, ale często nie składają rozliczeń podatkowych, bo boją się pozostawiania jakichkolwiek urzędowych śladów swojej obecności tutaj. Otwarcie drogi do legalnego pobytu mogłoby tę sytuację zmienić.

Do następnego razu!
Agnieszka

Read Full Post »

Po 9/11 bardzo wzrosła w Stanach liczba deportacji nielegalnych imigrantów. W większości przypadków są to pracujący na czarno robotnicy wyłowieni przy okazji „łapanek” w fabrykach, sieciach handlowych i na farmach, gdzie za jednym zamachem służby imigracyjne wysyłają do więzienia nawet kilkadziesiąt osób. Najczęściej dotyczy to imigrantów zza południowej granicy, natomiast o deportacjach Polaków słyszy się rzadko.

Pierwszy raz z tego typu historią dotycząca polskiej rodziny (gdzieś z Wschodniego Wybrzeża) zetknęłam się kilka lat temu. Rodzina ta została deportowana do Polski razem z dwojgiem nastoletnich dzieci, które przyjechały tutaj z rodzicami w bardzo młodym wieku, ale ponieważ urodziły się w Polsce, nie miały szansy na obywatelstwo amerykańskie. Po kilkunastu latach obracania się w amerykańskim środowisku dzieci przestały mówić po polsku (moim zdaniem –  duży błąd i zaniedbanie ze strony rodziców), a rodzice mieli tutaj dom i normalne życie, więc można sobie tylko wyobrazić, co oznaczał dla nich nakaz opuszczenia Stanów nieomal z dnia na dzień.

W tym tygodniu gazety polskie i amerykańskie opisały przypadek Janiny Wasilewskiej -mieszkającej w Chicago od 18 lat Polki, która właśnie otrzymała nakaz deportacji wraz z zakazem wjazdu do Stanów przez dziesięć lat („Dziennik” – Polka wyrzucona z USA po 18 latach pobytu, „Rzeczpospolita” – Wraz z Bushem przyleci deportowana Polka oraz „Chicago Tribune”- Clock Is Ticking for Asylum Seeker). Kobieta zabiera ze sobą sześcioletniego synka, który urodził się w Stanach i nawet imię ma typowo amerykańskie, a pozostawia – męża, który jest na drodze do uzyskania obywatelstwa amerykańskiego i z którym prowadziła tutaj własny biznes.

Fot. Chicago Tribune

Dziennik pisze tak:

Pani Janina przyjechała do USA w marcu 1989 roku. Od razu wystąpiła o azyl polityczny. W kraju działała w „Solidarności”. Amerykański sąd długo rozpatrywał jej wniosek. W końcu w 1995 roku odmówił Polce azylu. Uznał, że skoro w Polsce jest już demokracja, to pani Janina może wrócić do ojczyzny.

Swego czasu dużo słyszało się tutaj o obrotnych agencjach, które w zamian za spore opłaty obiecywały szybkie załatwienie numeru ubezpieczenia społecznego Social Security oraz pozwolenia na pracę. Klient dostawał do podpisania kilka formularzy i często nie zdawał sobie nawet sprawy z tego, że w jego imieniu zostaje złożone podanie o azyl polityczny w USA. Przy podaniach o azyl pozwolenie na pracę dostaje się tutaj bardzo szybko, a ponieważ sama sprawa ciągnie się latami (amerykański urząd imigracyjny znany jest ze swojej opieszałości), można sobie tutaj mieszkać i pracować, przez kilka lat żyjąc w błogiej nieświadomości.

Niestety, kiedy sprawa w końcu zostanie rozpatrzona – w zdecydowanej większości przypadków odmownie – dostaje się nakaz natychmiastowego opuszczenia Stanów Zjednoczonych. Nie jest dla mnie do końca jasne, w jaki sposób opisana w tych artykułach kobieta mogła tutaj być jeszcze przez 12 lat od momentu odrzucenia jej podania o azyl – jedyne wyjaśnienie, jakie mi przychodzi do głowy jest takie, że kiedyś nakazów deportacji po prostu nie egzekwowano. Czasy się jednak zmieniły.

Tekst w „Dzienniku” opatrzony jest podtytułem „Bezduszna decyzja amerykańskiego sądu”. No cóż, sądy – tak samo polskie, jak i amerykańskie – są od egzekwowania obowiązującego prawa, przynajmniej w teorii, a  my wszyscy ponosimy konsekwencje podejmowanych decyzji.  Żal tych ludzi, bo w najlepszym wypadku czeka ich małżeństwo na odległość,  i wyobrażam sobie, jaki szok muszą teraz przeżywać. Jednak dla innych osób w podobnej sytuacji powinno to być poważne ostrzeżenie: siedzenie w Stanach latami bez uregulowanego pobytu to coś w rodzaju rosyjskiej ruletki – jednym się uda, innym nie.  Stany Zjednoczone anno domini 2007 niestety nie są już tym samym krajem, jakim były kilkanaście lat temu, kiedy na wiele rzeczy patrzyło się przez palce i kiedy bez prawa legalnego pobytu można było kupić dom i prowadzić własny biznes – wszystko bez większych problemów.

Nie rozumiem jednak przesadnie tragizującego tonu tych artykułów, tak jakby chodziło  o deportację do kraju, gdzie prosto z lotniska zabiera się deportowanego na tortury, a nie Polskę –  cywilizowany kraj w środku Europy.

Do następnego razu!
Agnieszka

Read Full Post »

Z dużym zainteresowaniem obserwuję falę emocji, jaka ostatnio ogarnęła Stany w związku z proponowaną przez Senat ustawą imigracyjną, która – o ile wejdzie w życie – spowoduje całkowitą zmianę reguł przyznawania amerykańskich wiz pobytowych czyli tzw. zielonych kart. Od projektu do realizacji droga daleka, bo najpierw ustawa musi zostać zatwierdzona przez Kongres i podpisana przez prezydenta, ale jeśli wejdzie w życie w proponowanym kształcie, to zanosi się na prawdziwą rewolucję w amerykańskim prawie imigracyjnym.

Proponowane zasady praktycznie wyeliminują sponsorowanie przez krewnych i popularną wśród niektórych nacji „imigrację łańcuszkową” do Stanów, kiedy to osoba posiadająca obywatelstwo amerykańskie sponsoruje swoje rodzeństwo, rodziców lub dorosłe dzieci. Z kolei sami sponsorowani,  po uzyskaniu zielonej karty, a po pięciu latach amerykańskiego obywatelstwa, taką samą przysługę wyświadczają kolejnym krewnym. Według nowych zasad obywatele amerykańscy nadal mieliby prawo do sponsorowania współmałżonków oraz niepełnoletnich dzieci, natomiast zostałaby wyeliminowana lub mocno ograniczona możliwość sponsorowania rodzeństwa, rodziców oraz dorosłych dzieci.

Po raz pierwszy w historii Stanów Zjednoczonych ma zostać wprowadzony system punktowy, według którego osoby ubiegające się o pobyt stały w Stanach będą otrzymywać punkty za wykształcenie, znajomość angielskiego oraz kwalifikacje zawodowe (STEM – czyli science, technology, engineering, mathematics)  do maksymalnej liczby 100 punktów. Natomiast mniejsze znaczenie będzie miał fakt, że ma się w Stanach krewnych – nadal będzie można uzyskać za to kilka punktów, ale ich znaczenie będzie stosunkowo niewielkie.

Według proponowanej reformy fala niewykwalifikowanych i słabo znających angielski imigrantów ma zostać zastąpiona ludźmi wykształconymi i reprezentującymi poszukiwane zawody. Dzisiejszy The New York Times przedstawia ciekawą prognozę opartą na analizie statystycznej obecnych trendów imigracyjnych. Z analizy tej wynika, że najwięcej ludzi z wyższym wykształceniem (magisterium lub doktorat) przyjeżdża do Stanów z Indii i Chin, natomiast niewykwalifikowana siła robocza – głównie zza południowej granicy czyli z Meksyku i innych krajów Ameryki Środkowej.

Proponowany system punktowy (pełna informacja na stronie NYT):

• Zawód – do 47 pkt.
  20 pkt. – „wybrane zawody”
  2 pkt. – każdy rok przepracowany w amerykanskiej firmie do max. 10 pkt.
  3 pkt. – wiek od 25 do 39 lat.
• Wykształcenie – do 28 pkt. 
  20 pkt.  – magisterium
  16 pkt – B.A.
  6 pkt. – szkoła średnia
• Znajomość angielskiego i historii USA – do 15 pkt.
  15 pkt. – native speaker lub egzamin TOEFL na poziomie co najmniej 75
• Krewni w USA – do 10 pkt. pod warunkiem, że kandydat uzyskał min. 55 pkt. w pozostałych kategoriach
  8 pkt. – dorosłe dziecko obywatela USA
  6 pkt. – dorosłe dziecko stałego rezydenta
  4 pkt. – rodzeństwo obywatela USA lub stałego rezydenta.

Oddycham z ulgą, bo mój dziewiczy amerykański paszport od lutego leży sobie spokojnie w szufladzie i czeka na swoją pierwszą pieczątkę.

Do następnego razu!
Agnieszka

Read Full Post »